Жаңартылған білім мазмұны бойынша «Қазақ әдебиеті» пәнін оқытудың өзекті мәселелері

  • 25.11.2019
  • 1141 рет оқылды
  • 22

Мейрамгүл  Нүсіпбекова,Алматы қаласы, Түрксіб ауданы,
 Д. Бабаев атындағы №115
мектептің қазақ тілі мен
әдебиеті пәнінің мұғалімі

Әдебиет – сөз өнері. Адам жүрегін тербетіп, ақылын таразылап, тілін кестелеп айтқан сөз орнында тұрса ғана әдебиет деген өнер пайда болады. Сол өнерді қалай оқытып жүрміз? Жалпы «Қазақ әдебиеті» пәні жалпы білім беретін мектептерде «Қазақстан Республикасы  Үкіметінің  2012  жылғы 23 тамыздағы №1080 қаулысымен бекітілген Орта білім берудің (бастауыш, негізгі орта, жалпы орта білім беру) мемлекеттік жалпыға міндетті стандартына» сай бекітілген үлгілік оқу бағдарламалары (Ы.Алтынсарин атындағы иниститут ұсынған) негізінде тақырыптық күнтізбелік жоспар бойынша оқытылады.

Оқыту процесінде мынадай екі түрлі қызмет жүзеге асады. Бірінші – мұғалімнің оқытуы, екінші – оқушының оқуы. Әдебиетті оқытуда әдіс-тәсілдер мол-ақ, бұрыннан келе жатқан дәстүрлі зерттеу әдісі, өзіндік жұмыс әдісі, мәтінді көркемдеу, мәнерлеп оқудың орны ерекше. Жаңартылған білім мазмұнына сай сабақтарда жүзден астам тәсіл қолданылады. «Қазақ әдебиеті» пәні көркем әдебиетті, әдебиет тарихын, теориясын, сынын қамтиды. Жаңартылған білім мазмұны бағдарламасы да осыған негізделген.

Жоғарыда айтылған «Стандарт» пен «Бағдарламаға» сәйкес оқулықтар жасалған. Сөзім нақты болу үшін 5-сыныптың «Қазақ әдебиеті» оқулығынан мысал келтірейін, 5-сыныпта аптасына 2 сағат, жылына 68 сағат оқытылады.

  1. «Қазақ әдебиеті» пәндік білімнің мазмұны бөлімдерге бөлінген: түсіну және жауап беру, анализ және интерпретация, бағалау және салыстырмалы анализ, сонымен қатар, дағдыларды қалыптастыратын бөлімшелерден тұрады. Бағдарламаның бұл бөлімі пән бойынша мынандай оқу мақсаттарынан тұрады:

      1) Түсіну және жауап беру: әдеби шығармаға сюжеттік-композициялық талдау жасау арқылы идеялық мазмұнын түсіну, әдеби шығарманың жанрлық табиғатын тану, көркем шығармадағы кейіпкерлер жүйесін жинақтау мен даралау, көркем шығармалардан алған үзінділерді шығармашылық жұмыстарда қолдану, ұлттық құндылықтардың маңыздылығын контекстермен үндестіру;

       2) Анализ және интерпретация: әдеби шығарманың әртүрлі композициялық ерекшеліктерін талдау, автор бейнесінің шығармадағы белгілі бір оқиғадағы көрінісі, шығармадағы көркемдегіш құралдардың орны мен қызметін ашу, көркем шығармада көтерілген мәселелерге талдау жасау арқылы шығармашылық жұмыс жазу, қазақ әдебиеті мен әлем әдебиетіндегі ортақ құндылықтарды анықтау;

       3) Бағалау және салыстыру: шығарманың тарихи және көркемдік құндылығын анықтап, бағалау, көркем шығармадағы көтерілген мәселелердің жаңашылдығына баға беру, шығарманың идеясын адамгершілік құндылық тұрғысынан талдап әдеби эссе жазу, ғылыми еңбектерді негізге ала отырып әдеби сын жазу.

Бұл сыныпта оқуға қамтылған шығармалар «Таза, мінсіз асыл сөз» бөлімінде «Керқұла атты Кендебай», «Қобыланды батыр», «Асан Қайғының жерге айтқан сынын»  оқиды. «Тәрбиенің қайнар бұлағы» бөлімінде Дулат Бабатайұлы  «О, Ақтан жас, Ақтан жас» өлеңі, Ы Алтынсариннен «Қыпшақ Сейітқұл» шығармалары оқытылады. Оқу мақсаттары:

  1. Әдеби шығарманың жанрына қарай фабуласы мен сюжеттік дамуын сипаттау.
  2. Әдеби шығарманың тақырыбы мен идеясын анықтау.
  3. Көркем шығармадағы кейіпкерлер портреті мен іс-әрекеті арқылы образын ашу.
  4. Әдеби шығармадағы екі нәрсені салыстыра суреттеулер мен қарама-қарсы  суреттеулерді табу.
  5. Көркем шығармадағы кейіпкерлер портреті мен іс-әрекеті арқылы образын ашу.

6.Шығармадағы кейіпкерді өзіндік құндылығы тұрғысынан талдап, әдеби эссе жазу.

  1. Кейіпкерлерді шынайы өмірмен салыстырып бағалау.
  2. Шығармадағы тілдік бейнелеу, суреттеу құралдарының (теңеу, эпитет, ауыспалы мағынадағы сөздер, қайталау, өлең құрылысы) мағынасын анықтау.

Бұл жерде біз алдымен көркем шығармамен танысамыз, берілген  үзіндіні оқимыз да әрі қарай талдауға көшеміз. Аптасына 2 сағат берілген соң, оқушы оқулықтағы әр жерден алынып, берілген үзіндіден ұққанына қарай талдайды, әрине, мұғалімнің көмегімен. Мақсат орындалғандай болады. «Көркем шығарманы оқыту – оқушының сөз қадірін түсінерлік ойлау әрекетін дамыту, рухани дүниесін байыту, эстетикалық талғамын жетілдіру, адамгершілік қасиетін қалыптастыру» деген болатын әдебиет зерттеушісі, белгілі жазушы Қажым Жұмалиев. Оқушы әдебиет сабағында көркем шығарманы қабылдау керек. Бұл оңай үрдіс емес. Қабылдау деген бере салғанды ала қоятын зат емес. Ол оқушының өзінің жан қалауымен, жүрек сезімімен, рухани әрекетімен жүзеге асатын дүние. Қандай жақсы көркем шығарма болса да оқушы қабылдау үшін әрекет жасамаса, автордың жан күйзелісін, шалқар шабытын бойынан өткізіп, көркем суретті көз алдына елестетіп, келтіре алмаса – бәрі бос сөз. Оқушыдағы осы сезімді ояту мұғалімнің қолында, яғни, оқушыға әдеби білім беру,   эстетикалық, адамгершілік қасиеттерін дамыту үшін мұғалім әдебиетті оқыту барысында әдіс-тәсілдерді орнымен қолданады. Бір сөзбен айтқанда, жеке тұлғаны дамыту, қалыптастыруға тырысады. Бұл:

– көркем шығарманы оқуға деген қызығушылығын, ынтазарлығын ояту, жоғары эстетикалық талғам мен қажеттілікті қалыптастыру;

– сөз өнерінің ерекшеліктерін түсініп, тануға, ой көзімен зерделеуге негіз болатын білім, білік, икем-дағдыларын қалыптастыру;

– ойын сауатты ауызша (жазбаша) айта, жаза білу, байланыстырып сөйлеудегі тіл мәдениетін қалыптастыру және дамыту, өзіндік ой-пікірін дәйекті, жүйелі айта білуге баулу. Әдебиет – ұлттық танымның қайнар көзі, сондықтан көркем шығармадан алынған үзінділерді оқулыққа ендіруде  төмендегідей қағидалар басшылыққа алынғанын білеміз:

– Оқушы тілін дамыту негізінде оқырмандық біліктілікті қалыптастыру.

 – Оқушылардың тілдік қатынасын коммуникативтік түрде дамыту.

– Ой, ойлану, ойлату.

Ойсыз өмір сүру мүмкін емес. Бірақ бұл жердегі ерекше бір еске алатын мәселе өзіндік пікірде жатыр. Көркем туындыны оқытудың ең бастысы, сол көркем туынды туралы оқушының пікіріне, ойына ерекше көңіл бөлген жөн. Бұл пәннің басқа пәндерді оқытудан өзгешелігі де, күрделілігі де осында.

Көркем туындыны оқу бар да, талдау бар. Талдау оқусыз жүзеге аспайды. Оқу баланың өз еңбегімен, талдау мұғалімнің көмегімен, оның ұйымдастыруы, жобалауы, тиімді жағын ойластыруы арқылы жүзеге асады. Көркем мәтінді оқушы қалай оқып, қабылдайды, қандай ой туады, өз көзқарасын қалай жеткізеді – бұл оқушы мен мұғалімнің бірлескен еңбегінің жемісі болмақ.

Қазіргі әдістемеде талдау жасаудың 4 түрі бар: образ бойынша, тақырыптық, тұтас, автор ізімен. Қандай талдау түрі болса да, не мақсат көзделеді? Бұл сұраққа әдіскер Қ.Бітібаеваның сөзін негізгі ала жауап берсек :

Оқушының туындыны қабылдауы, әсері, эмоциясын тану;

-Эстетикалық талғамын қалыптастыруға сеп болу;,

-Таным қабілеті, ойлау белсенділігі мен дербестігін ұштау;

-Ең бастысы – көркем туынды бойынша талдау жасау, пікір айту жолдарын меңгерту /тақырыбы, авторлық идея, образдар жүйесі, сюжеттік-композициялық ерекшелігі, көркемдік-эстетикалық жағын т.б. кешенді түрде қарастыру/.

Көркем туындыны оқытып, сауатты талдауға қол жеткізу үшін автордың мақсат-мұратын, ойын білдіретін әрбір деталь, көркемдік тәсілді дәл танып, жазушы шеберлігін оқушыға дұрыс таныта білу керек.  Енді  6-сыныптытың қазақ әдебиеті пәніне тоқталайық: Абай Құнанбайұлының «Ғылым таппай мақтанба», «Бірінші сөз», «Жетінші сөз», «Отыз бірінші сөз» шығармаларын оқытуға төмендегідей оқу мақсаттары қойылған:

  1. Әдеби шығарманың жанрын, фабуласын, сюжетін анықтау.
  2. Шығарма композициясындағы белгілі бір эпизодтың алатын маңызына негіздеме жасау.

3.Көркем шығармалардан орта көлемді үзінділерді мәнерлеп оқу, жатқа  айту

4.Шығармада көтерілген мәселенің әлеуметтік ролі туралы сыни хабарлама жасау.

  1. Әдеби шығармада көтерілген әлеуметтік қоғамдық мәселені идеясы арқылы түсіндіру;
  2. Шығармадағы кейіпкерлер қарым-қатынасын отбасылық құндылық тұрғысынан талдап, әдеби эссе жазу;

7.Әдеби көркемдегіш құралдарды пайдаланып шығармадағы табиғат көрінісін, оқиға орнын, кейіпкер бейнесін сипаттап жазу;

8.Эпикалық, поэзиялық шығармалардағы автор бейнесін анықтау.

Міне, өздеріңіз көріп отырғандай бағдарлама мақсаты, көркем әдебиеттің мазмұнын меңгеруден гөрі теориялық талдау жасау жағын басым қамтыған. Бұл мақсаттар көркем мәтінді толық оқытудан гөрі, оқушыға өзге пікірді қабылдатуды көздейді. Әрине, ғалымның пікірі құнды. Бірақ оқырманның көркем туындыдан алатын әсері қашан қалыптасады? 6-сыныпта оқитын оқушының ұғымы сыншы ғалымға аян теорияны қабылдауға әзір ме?!

10-сынып (қоғамдық-гуманитарлық бағыт) «Қазақ әдебиеті» пәні бойынша (Жылына 102 сағат, аптасына 3 cағат) дәл осы бағдарламадағы тақырыптар мен мақсаттар қайталанады, одан әрі дамытылады. Бұл сыныпта Абайдан «Сегіз аяқ» өлеңі, «Өлең – сөздің патшасы, сөз сарасы», «Көңілім қайтты достан да, дұшпаннан да», «Сабырсыз, арсыз, еріншек», «Қалың елім, қазағым, қайран жұртым», «Болыс болдым, мінеки», «Лай суға май бітпес қой өткенге», «Он жетінші қарасөзі», «Отыз екінші қарасөзі», «Отыз үшінші қарасөзі», «Ескендір» поэмасы, «Әлем және қазақ әдебиетіндегі ортақ құндылықтар» деген тақырыптар берілген. Оқу мақсаттары: әдеби шығарманың сюжеттік-композициялық құрылысын талдау арқылы идеялық мазмұнын терең түсіну; шығармадағы авторлық идеяның өмір шындығымен байланысын айқындау; әдеби  шығармадағы көтерілген мәселелерді  ұлттық мүдде тұрғысынан  ашу; көркем шығармалардан алған үзінділерді ғаламдық тақырыптағы өзекті мәселелермен байланыстыру; шығармадағы көркемдегіш құралдар мен айшықтау амалдарының қызметін талдау;  көркем шығармадағы көтерілген мәселелердің жаңашылдығына сыни тұрғыдан баға беру; әдеби шығарманың композициясын уақыт пен кеңістік тұрғысынан талдау; көркем шығармадағы көтерілген мәселелерге талдау жасау арқылы өзіндік пікірін қосып, шығармашылық жұмыс (эссе, әңгіме, өлең, әдеби және еркін тақырыптарға шығарма) жазу; шығармадағы ұлттық құндылықтардың әлемдік тақырыптармен үндестігін ашу;  шығарманы идеялық жағынан мазмұндас туындылармен салыстыра отырып, әдеби сын жазу; шығарманы мазмұндас туындылардың үлгілерімен салыстырып, тарихи және көркемдік құндылығын бағалау.

Оқу материалы мен оқу мақсаттарына қарап отырып, игерілетін материалдың оқушы ұғымына қаншалықты сай екендігіне ойланып қаласың. Мазмұн мен идеяны меңгеретін шығар, ал қалған талдаулар болашақ журналист, әдебиет пен тіл маманы болатын оқушыға ғана қажет екені анық, ал алдына ондай мақсат қоймаған оқушыға артық жүк, артық салмақ емес пе?! Материалдың мұндай күрделі болуы көпшілік оқушыны құр жаттауға итермелейді. Мұның аты – білім негізін түсінбеу деген сөз. Ал тым жеңіл материалдың тез ұмытылуы да мүмкін. Бұл сияқты көріністермен күресуде көптеген әдіс-тәсілдер қолданылып келеді. Оқушы білімінің тиянақты болуы, түсінігінің дұрыс қалыптасуы үшін жаңа сабақты түсіндіру процесінде оларды үнемі тартып, әрекетке араластырып отыру қажет.

9, 10, 11-сыныпта «Қазақ əдебиеті» деген оқулық əңгіме, хикаяттан бастап, атышулы романдар, дилогия, трилогияларды, драмалық жанрларды, поэма, дастандарды, жырлар мен айтыстарды түгел қамтиды. Былай қарағанда бəрі дұрыс сияқты, бірақ осы пəнді оқыту үрдісі мектептегі оқушының сөздік қорын дамытуға қаншалықты үлес қосады?! Отыз жыл сабақ берсем де, өзегімді өртейтін бір өкініш  бар. Оқушыларым сол көркем шығарманың өзін, түп негізін оқымайды. «Отыз жыл сабақ беріп, енді неге оқыта алмай отырсың?» деген сұрақ көкейлеріңізде тұрғанын білемін. Бір сөзбен айтқанда, бағдарлама да, оқулық та тек теорияға негізделген. Оны игеру үшін көркем шығарманың өзін оқып, негізінен нәр алу керек. Әр сабақта көркем шығарманы ғалымдардан кем талдамайтын оқушылардың ойында бірде бір жазушының, не ақынның бейнесі қалмайтыны қалай? Бұл аз ғана уақытта көп нәрсені оқытудан шығып отырған жоқ па?! Ары бармай-ақ, мынаған көз жүгіртейік. 1980 жылдары 5-сыныпта қазақ тілі мен əдебиеті пәнін аптасына 8 сағат берілді: қазақ тілі 5 сағат, қазақ әдебиеті 3 сағат оқытылды. Оқыту әдебиеттік оқуға негізделді, бала ұғымына сай ғана талдаулар жасалды.  Ал қазір 5-сыныпта 5 сағат оқытылады, оның 3 сағаты қазақ тілі, 2 сағаты əдебиет. Сол 2 сағатта көркем əдебиетті емес, əдебиеттің тарихы мен теориясын және әдебиет сынын оқытып кеттік, стандарт та, бағдарлама да, оқулық та соған негізделіп жасалып отыр. «Əдебиет»дейтін ғылымның көркем əдебиет, əдебиет теориясы, əдебиет тарихы, əдебиет сыны деген салаларын түгел осы 2 сағатта қамтитын болдық та, көркем əдебиет ысырылып шетте қалды. Əр аптадағы қазіргі 80 минут оқушыға не береді?!

Қазіргі баланың  өздігінен көркем шығарма оқымайтыны бəрімізге белгілі. Əр жыл сайын қазақ балаларының туған əдебиеттің нəріне қанатын уақытын неге қысқартып жатырмыз? Балаға таза көркем туынды оқытатын уақытты мектеп бағдарламасына енгізетін күн туа ма? Бұрынғы 8 сағаттың 2 сағатын орыс тілі мен ағылшын тіліне үлестірдік. Сабақтан кейін түрлі спорттық үйірмеден (баскетбол, волейбол, күрес, т.б.) шықпайтын балаларға дене қимылы қажет деп тағы осы пəндердің есебінен 1 сағат үлестірдік. Себебі ағылшын тілі, орыс тілі, дене шынықтыру пəндерінің сағаты көбейтілгенімен, оқу жоспарына артық сағат қосылған жоқ. Қосылған сағаттар қазақ тілі мен əдебиетінің бұрынғы 8 сағаттық апталық сағаттарын қысқарту есебінен жүрді. Ал, бүгінгі бала рухани жүдеулікке ұшырады десем артық айтпаймын. Енді біраздан соң бар ақыл-ойынан тоналғандарды отызында бесікке таңып отырмасақ жарады.

Осы келеңсіздікті жою үшін мектептің оқу жоспарын  қайта қарап, оқу жоспарына «Көркем əдебиет» пəнін енгізіп, бағдарлама жасау керек-ақ. Біз мектепте көркем əдебиетті емес, əдебиет тарихын, əдебиет теориясын, əдебиет сынын оқытып жүрміз. Өйткені «Көркем əдебиет» пəні оқу жоспарында жоқ, бағдарламада да жоқ, оқулықтар тек теорияға негізделіп жасалған. Бұл бағдарламаның оқу мақсаттары тек арнаулы мектеп оқушыларына лайықты. 2, 3, 4-сыныптарда да бұл бағдарламаны  меңгеретіндей негіз жасалмаған. Қала оқушыларының ойы орысша, тілі қазақша екенін ескерсек, 5-сыныпқа келген оқушы кең көлемді шығармаларды 40 минутта ежіктеп оқып үлгермейді. Сөздік қоры аз болғандықтан, көркем туындының мазмұнын да меңгере алмайды.  Олай болса, біздің алдымызда бірнеше міндет тұр:

  1. Орта білім берудің (бастауыш, негізгі орта, жалпы орта білім беру) мемлекеттік жалпыға міндетті стандартына сай мектептің оқу жоспарына «Көркем әдебиет» пәні енгізіліп, бағдарламасы жасалуы керек.
  2. «Қазақ әдебиеті» пәні 2, 3, 4-сыныптардан оқытылып, ертегі, аңыз, мақал – мәтел, шағын көлемді әңгіме (Ы.Алтынсарин әңгімелері)  жанрын қамтыған, тек мазмұнға құрылған, тыңдалым, айтылым, оқылым, жазылым дағдыларымен жасалуы керек (теориясыз, тек мазмұн, сөздік қор, кейіпкер).
  3. 5-6 сыныптың жас ерекшелігіне қарай ертегінің түрлері, аңыз, шағын көлемді хикаяттар, өлеңдер көркем мәтін мазмұны, оқиға желісі, жоспар құру.
  4. 7-8 сыныптарда көлемді әңгіме, хикаят, тарихи жырлар мен эпостық жырлар.
  5. 9,10,11 сыныптарда қазақ әдебиеті туындыларын кезең-кезеңімен көркем мәтін және теория (тереңдетілмеген), әдеби сынның жеңілдетілген түрін алуға болады. Оқу мақсаттары да соған негізделуі керек.

Білімді жаңғыртудың басты мақсаты білім беру жүйесінің тұрақты дамуынан және оны ХХІ ғасыр қажеттілігіне сай қамтамасыз етуден тұрады. Қазіргі таңдағы білім беру саясатының ең бірінші міндеті – жоғары сапалы білім беруге қол жеткізу әрі оны тұлғаның, қоғамның және мемлекеттің өзекті де, өміршең қажеттілігіне сәйкестендіру. «Білім – дүниенің ең үлкен қазынасы» екенін ескерсек, баланың көркем әдебиетті оқып, өзі талдап, өзі ойлауына, өзі шешім шығаруына жағдай жасайық.

Алдыңғы «
Келесі »

22 Пікір бар

  1. Өте жақсы жазыпсыз. 👍

  2. Мейрамгүл апай бүгінгі күннің өзекті мәселесін өте жақсы айтқансыз. Сіздің пікіріңізге толықтай қосылам

  3. Мейрамгүл апай,қазақ тілі мен әдебиеті пән мұғалімдерінің көкейінде жүрген мәселені дөп басып жеткізгенсіз.Шынында оқу мақсаттары ауыр.Мысалы:8-сынып әдебиетінде М,Мөңкеұлының “Үш қиян”өлеңі мен “Сарыарқа” өлеңіне он бір сағат берілген.Осы сағаттарды қысқартып,көркем шығарма оқытсақ,Ж.Сахиевтің “Айдағы жасырынбақ”деген фантастикалық шығармасының орнына басқа көркем шығармалар оқытылса екен деген ұсыныс білдіремін.

  4. Ұсыныс өте орынды. Мен де әріптесімнің жазғанын қолдаймын

  5. Мира әпше, көптің көкейіндегі келелі мәселені қозғағаныңыз үшін мың алғыс! Әдебиетті оқытудағы ой-толғаныстарыңызға толық қосыламын және қолдаймын

  6. Өте орынды айтылған ,сіздің ойыңызды колдаймын

  7. Мира апай, сіздің пікіріңізді қолдаймын. Қазіргі кездегі өзекті мәселені көтеріп отырсыз!

  8. Оте дурыс мен де, толыктай косыламын
    Мейрамгуль

  9. Жоғары деңгейде жазылған. Шебер мұғалім екеніңізді тағы көрсеттіңіз.

  10. Мейрамкүл апай ойыңыз терең, сауатты мамансыз, әріптестермен бөлісер шыгармашылыгыныз арта берсін!

  11. Бүгінгі күні баланы оқудан жалықтырып алмайық десек, алдымен әдебиеттегі жөнсіз шұбалаңқылақтан құтылуымыз қажет. Арнайы тереңдетіліп оқытылатын немесе гуманитарлық бағытта оқытатын мектептер үшін кез келген тақырыпты бүге-шігесіне дейін талдап оқыған орынды да шығар. Бірақ жалпы мектеп бағдарламасына әдебиетті соншалықты тереңдетіп оқытудың керегі жоқ. Берілген бір шығарманы он сағат бойына оқып отыруға қазіргі баланың төзімі жетпейтіні сөзсіз. Осыдан келіп ол баланың тақырыптан жалығуы көрініс береді.
    Мирадай тәжірибелі мұғалім апайымыздың ойын осы тұрғыда толықтай қолдаймын. Тереңдетілген теориялық түсініктерді не арнайы мектептер бағдарламасны, не университет бағдарламасының еншісіне қалдырған дұрыс деген пікірдемін. Оның есесіне он сағаттың бесеуін басқа ақын-жазушының шығармашылығы мен шығармасына арнаса, ұтпасақ, ұтыла қоймаспыз.

  12. Мира апай, өте орынды, өзекті тақырып. Мира апай- өз ісінің кәсіби, шебер. Толықтай қосыламын. Сіз шебер ұстазсыз! Қолдаймын, апай!

  13. Мира апай, болашақ үшін өзекті мәселені көтеріп отырсыз. Сізге алғысым шексіз

  14. Өте орынды жазылған. Өз маманының білгірі Мира апай сізді қолдаймын.

  15. Құрметті Мейрамгүл Байқазатқызы. Еңбегіңіз жана берсін. Білім инемен құдық қазғандай…деп текке айтылмаған.Жылдан жылға оқу үрдісінде көптеген өзгерістер енгізіліп жатыр.Жастармен қатарласып, оқушыларыңызбы білім нәрімен сусындатып келесіз.Өскелең ұрпақтың тәрбиесіне көп назар аударасыз.Ұл -қыздарымызды Сіздің қолыңызға сеніп тапсырғанымызға қуанамыз.Творчествалық табыс тілеймін.Саналы, білімді, білікті шәкіртьеріңіздің саны арта берсін.Еңбегіңіз жана берсін.

  16. Көкейдегі көп түйткілді жеткізген екенсіз.Тыңдар құлақ, ойланып ойлы, сезініп сергек жан болса игі еді…
    Қандай да білім саласындағы жаңалықтардың күнге және көлеңкелі беттері бар.
    Дегенмен , қазіргі таңдағы білім мазмұны біздің елге көп пайдалы емес деп ойлаймын…

  17. Тіл жанашыры, әдебиетпен сусындаған Мира Барақазатқызы, айткан ой-пікір, тұжырымыңыз өзекті. Ел болашағының казығы мыкты болуы керек.

  18. Оте жаксы мерамгул сен минстр болатын кызсын

  19. Тіл жанашыры екі адам болса соның бірі ~ Мира Барказатқызы, біреу бооса соның бірегейі. Қозғап отырған мәселе өзекті де ауқымды. Келешек ұрпақтың қамын ойлаған ұстаз бей жай қалмасы анық. Менің де басқа да әріптестерімнің көкейінде жүрген мәселенің түйінін шешіп, иінін қандырып тұрып жан ~ жақты қарастырған екенсің. Сәттілік тілеймін!

  20. Мен де Мира апайдың пікірін басқа əріптестерім секілді қолдаймын.Ұлт болашағын сауатты,өз елінің əдебиеті мен мəдениетін сүйетін азаматтар етіп тəрбиелейміз десек, білім берер пəндік арналарымыз таза,құнды,жоғары дəрежеде болуы тиіс.Тəжірибелі ұстаз жанайқайы ескеріліп,əдеби,рухани “бесігімізді”түзетсек нұр үстіне нұр болар еді.

  21. Мен де Мира апайдың пікірін басқа əріптестерім секілді қолдаймын.Ұлт болашағын сауатты,өз елінің əдебиеті мен мəдениетін сүйетін азаматтар етіп тəрбиелейміз десек, білім берер пəндік арналарымыз таза,құнды,жоғары дəрежеде болуы тиіс.Тəжірибелі ұстаз пікір-кеңесі ескеріліп,əдеби,рухани “бесігімізді”түзесек,нұр үстіне нұр болар еді.

  22. Қымбатты Мираш!Сенің әрбір айтқан ой-пікірің барлық ұстаздардың көкейінде айта алмай жүрген өзекті мәселесі деп ойлаймын.Сенің көркем әдебиеттің қазіргі оқытылуы жайында айтқан пікірлеріңе қосыламыз.Пікірлерің,кесіп айтқан дәлелдерің өте орынды.Осы құнды -құнды пікірлерің ескеріліп,әліппе мен көркем әдебиетіміз бағдарламаға қайта енгізілуін құптаймыз және болашақ ұрпақтың рухани нәр алатын құралы ретінде көркем әдебиетіміз қайта оралуына шын ниетімізбен сенім білдіреміз.Өткір сыни пікірлерің мен қазақ тілі мен әдебиетіне жанашырлық ниетіңе Мың Алғыс!Шығармашылық өрлеу тілеймін!Еңбегіңнің жемісін көре бер!Біз сенімен мақтанамыз,Мираш!Группалас досың Балды.

Пікір қалдыру

Сіздің электронды поштаңыз жарияланбайды.