Бөлім мұрағаты

МҰРАТАНУ ЖӘНЕ МҰРАТТАНУ

  • 14.11.2013
  • Пікір жоқ
Бауыржан ОМАРҰЛЫ, Қазақстан ҰҒА корреспондент-мүшесі, филология ғылымдарының докторы, профессор Қазақ әдебиетінің тарихында айрықша із қалдырған әрбір шығармашылық тұлғаның мұрасы – елдің рухани қазы­насы. Сондықтан, мұратану зерделі зерттеушілердің басты міндеті болуға тиіс. Арғы-бергі дәуірдегі әдебиет өкілі­нің бүгінге жеткен бірде-бір дүниесі ұмыт қалмағаны жөн. Осылай түгелдеп-тиянақ­тау арқылы әдебиет тарихының ақтаңдақ беттерін қалпына келтіре аламыз.

Ғ. ТОҒЖАНОВТЫҢ «БАЙТҰРСЫНОВ ЖӘНЕ БАЙТҰРСЫНОВШЫЛЫҚ» МАҚАЛАСЫ немесе алыпты айыптау

  • 01.03.2013
  • Пікір жоқ
Қазақстанда 20-шы жылдардың соңы мен 30-шы жылдардың басында қазақ зиялыларын айыптау, жазалау белең алды. Осы кезеңде қазақ зиялылары арасында саяси-идеялық пікір қайшылығы тереңдеп, ахуал шиеленісе түсті. Алашорда құрамында болған қазақ зиялыларына кешірім болғанына және олар Кеңес үкіметі жағына шығып адал қызмет етіп жүргендігіне қарамастан, олардың бұрынғы іс-әрекетіне, әр жылдары баспасөзде жарияланған еңбектеріне қайтадан саяси астар […]

«ТҰҢҒИЫҚ ТЕРЕҢ ЖАРҒА КЕТКЕН ТҮСІП…» (Мәннан Тұрғанбаев, Жақып Ақбаев, Даниал Ысқақов, Қошке Кемеңгеров және…)

  • 05.10.2012
  • Пікір жоқ
Тұрсын Жұртбай, жазушы 3. Даниал Ысқақов «Алашордашылардың» тергеу ісіне тар­тылған екінші топтың соңына ала «Біләл Сүле­евтің, Даниал Ысқақовтың, Әбдірахман Мұ­ңайтпасовтың және басқалардың» үстінен №2370 тергеу ісі (кейінгі қайта тіркеу бойынша №06610 іс) жүргізіліп, олардың жауаптары ІІІ томға тіркелген. Бұл азаматтарға нақты айып тағылмаған, тек көрсетінділерде аты аталғаны үшін ғана тергеуге тартылған. Олардан алынған сұрақ-жауаптар да […]

«ТҰҢҒИЫҚ ТЕРЕҢ ЖАРҒА КЕТКЕН ТҮСІП…» (Мәннан Тұрғанбаев, Жақып Ақбаев, Даниал Ысқақов, Қошке Кемеңгеров және…)

  • 19.09.2012
  • Пікір жоқ
Тұрсын ЖҰРТБАЙ, жазушы 1. Мәннан Тұрғанбаев Сол кезеңде қалыптасқан «дәстүр бойынша», тергеу хаттамасына аты ілінген адамның барлығы да түрмеге қамалып, сұрақ-жауап алынды. Сөйтіп олар тікелей айыпты болмаса да жанама куә ретінде қатыстырылды. Орта Азия басмашылары мен Ташкенттегі астыртын ұйымға еш қатысы жоқ, бірақ жалпы «Алаш» қозғалысына атсалысқан зиялылардың барлығы тұтқындалды. Солардың қатарында «Алашорданың» Семейдегі бөлімшесінің […]

ҰЛТ ТҰТАСТЫҒЫНЫҢ ҰЙТҚЫЛАРЫ немесе Әлихан Бөкейханов және біртұтас Алаш идеясы

  • 21.05.2012
  • Пікір жоқ
Тұрсын ЖҰРТБАЙ, жазушы Мен оппозиционер туралы қазақ мем­лекетіне ешқашанда оппозиционер болмаймын, бірақ өз Отанымның тағдырына қатысты, оның ішінде «Алашорда» мен Әлихан Бөкейхановты «рушыл», «жүзшіл» етіп көрсетуге тырысып, сыпсың таратып жүрген қасиетсіздікке төзгім де келмейді. Сол пікірді оңаша пыш-пыштап айтып, интернет арқылы таратып жүргендердің өзі нағыз «сасық рушыл», ұлттық иедеяны аздырушылар және кезінде айтылып жүрген: қазақ […]

1937 ЖЫЛ: ҚАЗАҚ ЗИЯЛЫЛАРЫНЫҢ ТАҒДЫРЫ МЕН РУХАНИ-МОРАЛЬДЫҚ ДАҒДАРЫСЫ

  • 20.04.2012
  • Пікір жоқ
Құрманғали Даркенов, доцент Қазақ зиялыларының рухани-моральдық дағдарысы 1937 жылғы қуғын-сүргін жылдарында айқын көрінді. 1937 жылы әдеби шығармаларымен елге танылған қазақ зиялыларын айыптау мен қуғындау етек алып, олардың шығармаларының әр жолынан, айтылған ой пікірлерінен ұлтшылдық пен байшылдықты, кеңес үкіметіне қарсылықты, теріс ниеттілікті көруге тырысушылар шықты. Тарих сахынасынан кеткен алашордашыларды айыптап, олармен азды көпті байланыста болғандарды жылы […]

Кенесары-Наурызбай туралы жазылған жырлардағы тарихи шындық

  • 06.03.2012
  • Пікір жоқ
Күлзада Мырзағалиева, Филология ғылымдарының кандидаты, Қостанай мемлекеттік педагогикалық институтының доценті. Нысанбай жыраудың «Кенесары-Наурызбай», Досқожа ақынның «Қоштасу жыры», Күдеріқожаның «Қарқаралы тауымен қоштасу жыры», Көкбайдың «Абылай мен Кенесары», М.Сералиннің «Топжарған», Н.Ахметбековтің «Жасауыл қырғыны», Қ. Бекқожиннің «Науан», авторы белгісіз «Қарақас-Кенесары», «Наурызбай-Қаншайым», «Кенесары туралы жыр», «Саржан батыр» дастандардың бәрі – тарихи жырлар. Өйткені онда 1837-1847 жылдар аралығындағы Кенесары мен […]
Бет 8 ден 8« Басы...«45678