photo_28268

Арабтарға тұрмысқа шыққан қазақстандық үш қыз бастан өткерген оқиғаларын NewTimes.kz басылымының тілшілеріне айтып берді. Олардың бірі – Талдықорғанның 29 жастағы тұрғыны Дарина. Ол Біріккен Араб Әмірліктеріне 400 мың теңгеден жоғары жалақы үшін

UOWNqNsQtqs

Қазақ халқы. Қазақ халқының жай-күйi. Кiм жерiне жетiп тек­середi, қан жылап жүрген қай­ғылы халiн жүрекпен сезiп, кiм ескередi? Губернаторлар мен ояз бастықтарын былай қойғанда, қазақтың қара шекпендiсi ең кiшi урядниктiң

Қымбатты отандастар! Қазақстан Тәуелсіздігінің 25 жылдығы белесінде тағы бір маңызды тарихи оқиға болды. Еліміз Біріккен Ұлттар Ұйымы Қауіп­сіздік Кеңесінің 2017-2018 жылдардағы тұ­рақты емес мүшелері құрамына енді. Бұл Кеңес – Біріккен

Мұхит Ауелбай

Мұхит ӘУЕЛБАЙ «Адамға ең бірінші білім емес,  тәрбие беру керек.  Тәрбиесіз берілген білім, адамзаттың  қас жауы,  ол келешекте оның өміріне апат әкеледі».  Әл-Фараби.  КІРІСПЕ Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті – Елбасы

Маржан-Себет

Маржан СӘБЕТ, журналист 1916 жылғы ұлт-азаттық көтеріліс отаршылдық езгіге қарсы бағытталды. Сол себептен де, бүкіл Қазақстан аумағын қамтып, ұлттық мемлекетті сақтау үшін талпынған ең ірі көтеріліс ретінде төл тарихымызда сақталды.

Ұрпаққа хат (немесе абақты қабырғасынан  жеткен  аманат)

UOWNqNsQtqs

Қазақ халқы. Қазақ халқының жай-күйi. Кiм жерiне жетiп тек­середi, қан жылап жүрген қай­ғылы халiн жүрекпен сезiп, кiм ескередi? Губернаторлар мен ояз бастықтарын былай қойғанда, қазақтың қара шекпендiсi ең кiшi урядниктiң алдында қалтыраумен күн өткiздi, түкке тұрғысыз тiлмаш шенеунiктерi, болыс әмiршiлерi қолдарымен от көсеп, одан сайын үрей шақырып, ұлтты адам төзгiсiз қорлауға көндiрiп келдi; дүрелеу, зорлық, пара алу, өтiрiк ақпар беру үйреншiктi мiнезге айналды; қазақ әйелдерi күң есебiнде кiсi есiгiнде жүрдi, ең тәуiр жер жосқындап келiп жатқан отырықшыларға тартып әперiлдi, ал жергiлiктi қазақтар тұруға жарамсыз, сусыз, шөбi тықыр құмға қуылып тасталды. Ақ патша үкiметi осы халықтың көзi ашылсын-ау, ойы оянсын-ау деп мектеп ашудың орнына, керiсiнше өз қаражатымен мектеп ашуға ұмтылған (мысалы: Қосшығұлов, Науан хазiрет) адамдарды айыптап, тыйып отырды; оларды Якутияның ақ қар, көк мұз елсiзiне жер аударды. Дәрiгерлiк көмектiң не екенiн жергiлiктi жұрт үш ұйықтаса түсiнде көрмедi.

Ғасырлық дәстүрді сабақтастырған қала

1 NAZ

Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев Астана күніне арналған салтанатты қабылдауға қатысты.
Іс-шараға Парламент депутаттары, мемле­кеттік органдардың, дипломатиялық корпустың, зиялы қауымның, іскер топтар мен мәдени-ағартушылық ортаның өкілдері қатысты.
Мемлекет басшысы биыл Астана күні ай­рықша мәнге ие екенін, өйткені, ел Тәуел­сіз­ді­гінің 25 жылдығы аясында тойланатынын айтты.

Қазақстанның БҰҰ Қауіпсіздік кеңесінің 2017-2018 жылдардағы тұрақты емес мүшелігіне сайлануына байланысты Қазақстан Республикасының Президенті Н. Ә. Назарбаевтың үндеуі

Қымбатты отандастар!
Қазақстан Тәуелсіздігінің 25 жылдығы белесінде тағы бір маңызды тарихи оқиға болды.
Еліміз Біріккен Ұлттар Ұйымы Қауіп­сіздік Кеңесінің 2017-2018 жылдардағы тұ­рақты емес мүшелері құрамына енді.
Бұл Кеңес – Біріккен Ұлттар Ұйымының Жарғысымен «халықаралық бейбітшілік пен қауіпсіздіктің басты жауапкершілігі» жүк­телген, тұрақты жұмыс жасайтын орган.

«МӘҢГІЛІК ЕЛ – ҰЛТТЫҚ ИДЕЯСЫН» МЕКТЕПТЕН БАСТАП ІСКЕ АСЫРУ ТЕТІГІ, «АҚБАСТАУ – РУХАНИ ТАЗАЛЫҚ БАҒДАРЛАМАСЫ»

Мұхит Ауелбай

Мұхит ӘУЕЛБАЙ

«Адамға ең бірінші білім емес, 
тәрбие беру керек. 
Тәрбиесіз берілген білім, адамзаттың 
қас жауы, 
ол келешекте оның өміріне апат әкеледі». 
Әл-Фараби. 


КІРІСПЕ
Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті – Елбасы Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаевтың « Қазақстан жолы – 2050: Бір мақсат, бір мүдде, бір болашақ» Қазақстан халқына Жолдауы, Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2012 жылғы, 29-маусымындағы № 873 қаулысымен бекітілген «Барлық білім беру ұйымдарында оқыту процесінің тәрбиелік құрамдасын күшейту жөніндегі үлгілік кешенді жоспарының мақсат-міндеттеріне сай, МӘҢГІЛІК ЕЛ – ҰЛТТЫҚ (ДІЛ) ИДЕЯ­СЫН» іске асыру, әрбір отбасы, мектептен бастап, қоғамның барлық саласында: 

Қазақстандағы 1916 жылғы ұлт-азаттық көтерілістің тарихи маңызы

Маржан-Себет

Маржан СӘБЕТ,
журналист

1916 жылғы ұлт-азаттық көтеріліс отаршылдық езгіге қарсы бағытталды. Сол себептен де, бүкіл Қазақстан аумағын қамтып, ұлттық мемлекетті сақтау үшін талпынған ең ірі көтеріліс ретінде төл тарихымызда сақталды. Ұлт-азаттық көтерілісінің барысын зерттеуде бірнеше буын ауысып, тарихнамалық және деректанушылық дәстүрлері қалыптасты. Алайда, ғылым дамуының міндеттері 1916 жылғы көтерілістің әлі де мұрағат қорларында айналымға енбеген деректерін көпшілік назарына ұсыну жолында зерттеуді жалғастыру қажеттілігін қойып отыр. Міне, осыған орай, 1916 жылғы ұлт-азаттық көтерілістің 100 жылдығына арналған Алматы қаласы Ішкі саясат басқармасының қолдауымен «Адырна» ұлттық этнографиялық бірлестігі» қоғамдық қорының бірлесіп ұйымдастыруымен  келелі кеңес өткен болатын. Келелі кеңес  жұмысына еліміздің іргелі ғылыми-зерттеу институттары, жоғары оқу орындарының ғалымдары мен ҚР Орталық мемлекеттік мұрағатының қызметкерлері қатысты. Назарларыңызға сол конференцияда айтылған негізгі деген ойларды ықшамдап, ұсынып отырмыз.

1916 жылғы ұлт-азаттық көтеріліс оңтүстікті де шарпыған

image001

Момбек ӘБДӘКІМҰЛЫ, 
жазушы, Қазақстан педагогика 
академиясының профессоры  

Оңтүстік қазақтарының соңғы үш-төрт ғасырлардағы тарихы оқулықтар мен ғылыми әдебиеттерде шынайы түрде көрсетілмей келе жатқаны  сияқты, 1916 жылғы Қазақстан мен Орта Азияны шарпыған ұлт-азаттық көтеріліс – оңтүстік өлкесінде де үлкен белең алып, жергілікті тұрғындарға зор зобалаң мен зұлмат әкелгені жайындағы дерек-мағлұматтар да бүгінге дейін ашық жарияланбай келеді. Біз осы көтеріліс туралы сөз етсек, тек Торғай даласындағы Аманкелді Иманов пен Жетісу-Қарқара жеріндегі Бекболат Әшекеев пен Жәмеңке Мәмбетов бастаған шайқастарды ауызға аламыз. Өйткені, мектеп оқулықтары мен ғылыми еңбектерде осы екі кісі басқарған соғыс қана оқытылады әрі оның бірі көркемфильмге де арқау болған. Соған сайып, біздің ұғымымызда 1916 жылғы ақ патшаға қарсы Қазақстан жерінде өткен толқулар жаңағы аталған екі көтеріліспен ғана шектелген деген сенім мен көзқарас қалыптасқан. 

БІЗГЕ НАМЫС ЖЕТПЕЙ ТҰР

Алдан Айымбетов

Алдан АЙЫМБЕТОВ,
профессор, журналист

Совет заманында жүрегінде оты бар азаматтар үнсіз, күн көрушілік жолында бұғып келдік емес пе? Менің биографиям да, географиям да өсуге сай емес еді. Оның үстіне жағымпаздықты  қаламайтын, турашыл мінезім де бөгет болса керек, жай философияның доценті, кейінірек профессор болып келдім, 60-қа таянғанда ғана кафедра меңгерушісі болдым.

ҰЛТТЫҚ ИДЕЯ ТУРАЛЫ ҮЗІК СЫР

Аманхан

Аманхан ӘЛІМҰЛЫ,
журналист

Қазақстанда «Отан», «Ақжол» секіл­ді қанша партия барын білмеймін, бірақ, олардың әрқайсысының көш­бас­шы­сы болғысы келетінін жақсы білемін. Солардың бас­шы­ла­ры­ның не қосшыларының бірінің аузынан, не бағ­дар­ла­ма­сы­нан Ұлттық идея туралы естіп, оқымаппын. Сонда, олар­дың кімге, қай ұлт-елге қызмет еткісі келетінін тү­сін­бей­мін. Ал, ол жалпы қазақстандық болса, оның ұлтсыз, ойдан-қыр­дан жиналған американдықтардан айырмашылығы неде?